قادر فاضلى

69

قرآن از زبان قرآن ( فارسى )

الُمحْكَمُ ما يُعْمَلُ بِهِ وَالْمُتَشابِهُ مَااشْتُبِهَ عَلى جاهِلِهِ « 1 » محكم آن است كه بدان عمل شود و متشابه آن است كه براى جاهل مشتبه شود . امام رضا عليه السلام مىفرمايد همانطور كه قرآن كريم محكم و متشابه دارد . احاديث و روايات ما اهل بيت نيز محكم و متشابه دارد . همانگونه كه آيات متشابه را به محكم ارجاع مىدهيد در روايات نيز چنين كنيد و هيچگاه از متشابه پيروى نكنيد كه گمراه مىشويد . مَنْ رَدَّ مُتَشابِهِ الْقُرآنَ الى مُحْكَمِهَ هُدِىَ الى صِراطٍ مُسْتَقيمٍ - ثُمَّ قالَ - انَّ فى اخْبارِنا مُتَشابِهاً كَمُتَشابِهِ الْقُرآنِ فَرُدُّوا مُتَشابِهِها الى مُحْكَمِها وَلاتَتَّبِعُوا مُتَشابِهِها فَتَضَلُّوا « 2 » حكمت آيات متشابه شايد اين سؤال به‌ذهن بعضيها متبادر شود كه فلسفه وجودى آيات متشابه چيست ؟ آيا نمىشد همهء آيات قرآن محكم و غيرمتشابه مىشدند ؟ به اين سوال از چند راه مىتوان جواب داد . اول اينكه قرآن كريم براى همهء اعصار و همه انسانها نازل شده است . همانگونه كه انسانها متفاوت‌اند احتياجات و فهم و شعور آنها نيز متفاوت است . انسانها خودشان نيز به محكم و متشابه تقسيم مىشوند و شايد نتوان در يك عصر دو نفر را پيدا كرد كه از هر حيث شبيه همديگر باشند . از اينرو مفهومى را كه در يك جمله به يك انسان

--> ( 1 ) - عيون اخبارالرضا ج 1 ، ص 390 به نقل از قرآن در اسلام علامه طباطبايى ( 2 ) - تفسير عياشى ج 1 ، ص 162 ، به نقل از قرآن در اسلام علامه طباطبايى